DDP mi DAP mı? E-İhracatta Teslim Şekli Seçimi

Gümrük vergisini kimin ödeyeceği dönüşüm oranınızı ve iade oranınızı doğrudan etkiler. DDP ile DAP (eski adıyla DDU) arasındaki farkı ve hangi pazarda hangisinin işe yaradığını anlatıyoruz.
Yurt dışına satış yapan bir satıcının en çok şikâyet aldığı an, paketin alıcının kapısına varıp kurye ek ödeme istediği andır. Alıcı 40 dolarlık ürün için 14 dolar vergi ödemeyi beklemiyordur; paketi teslim almaz, size olumsuz yorum bırakır ve ürün iade sürecine girer. Bu senaryonun tamamı tek bir tercihle ilgilidir: teslim şekli.
İki seçenek, tek fark
Incoterms kuralları içinde e-ticaret satıcısını ilgilendiren iki teslim şekli öne çıkar. Aradaki fark tek cümleyle özetlenebilir: varış ülkesindeki vergi ve gümrük masraflarını kim ödüyor?
- DDP (Delivered Duty Paid)Tüm masraflar satıcıya aittir. Gümrük vergisi, KDV ve işlem ücretleri gönderi oluşturulurken tahsil edilir ya da satıcı tarafından üstlenilir. Alıcı kapıda hiçbir şey ödemez.
- DAP (Delivered at Place)Eski adıyla DDU. Satıcı ürünü varış adresine kadar getirir; vergi ve gümrük masraflarını alıcı öder. Kurye teslimat sırasında tahsil eder.
Dönüşüm ve iade üzerindeki gerçek etki
DAP ucuz görünür çünkü ilan ettiğiniz fiyat düşüktür. Ancak maliyet ortadan kalkmaz, sadece alıcıya ve ödeme anı ürün kapıya geldiğinde ortaya çıkar. Beklenmedik ek ödeme, e-ticarette teslim alınmayan gönderilerin başlıca sebeplerindendir.
Teslim alınmayan bir gönderi size üç kez ödetir: gidiş navlunu, iade navlunu ve satılamayan stok. Üstüne pazaryerlerinde sipariş iptali performans puanınızı düşürür. DDP'de fiyat daha yüksek görünür ama sürpriz yoktur, teslim oranı belirgin şekilde artar.
Hangisini ne zaman seçmeli?
- Düşük birim fiyatlı, yüksek adetli ürünlerDDP tercih edin. Vergi tutarı ürün fiyatına oranla yüksek kalır ve alıcıyı kaçırır.
- Yüksek değerli, az adetli ürünlerDAP değerlendirilebilir. Kurumsal alıcılar vergiyi kendileri ödemeye ve kendi indirim mekanizmalarını kullanmaya alışkındır.
- Pazaryeri satışlarıÇoğu pazaryeri, alıcıdan ek tahsilat yapılmasını müşteri deneyimi ihlali sayar. Bu kanallarda DDP fiilen zorunludur.
- Kendi siteniz üzerinden satışHer iki seçeneği de sunabilir, vergiyi kasada hesaplayıp tahsil edebilirsiniz. Şeffaflık sepet terk oranını düşürür.
Muafiyet sınırları: iyi haber ve uyarı
Birçok ülkenin belirli bir değerin altındaki gönderiler için vergi muafiyeti vardır (de minimis). Bu sınırın altında kalan gönderilerde DAP ile DDP arasındaki fark pratikte ortadan kalkar.
Ancak bu sınırlar son yıllarda e-ticaret hacmindeki artış nedeniyle sık sık değiştiriliyor; bazı pazarlarda daraltıldı, bazılarında kaldırıldı. Avrupa Birliği'nde 150 euro altı gönderiler için IOSS kaydı KDV'yi satış anında toplamanıza izin verir ve gümrükte bekleme süresini kısaltır.
Pratik öneri
Yeni bir pazara girerken ilk gönderilerinizi DDP ile yapın ve gerçek maliyeti ölçün. Vergi oranını, işlem ücretlerini ve teslim süresini gördükten sonra fiyatlandırmanızı buna göre kurun. Tahmine dayalı fiyatlandırma, e-ihracatta kâr marjını en hızlı eriten şeydir.
Lojistigo panelinde gönderi oluştururken teslim şeklini seçebilir, DDP tercihinde tahmini vergi tutarını baştan görebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
DDU ile DAP aynı şey mi?
Evet. DDU terimi 2010 Incoterms güncellemesinde kaldırıldı, yerine DAP geldi. Sektörde iki isim de kullanılmaya devam ediyor.
DDP seçersem vergiyi nasıl ödüyorum?
Taşıyıcı varış ülkesinde vergiyi sizin adınıza öder ve size fatura eder. Bazı taşıyıcılar gönderi oluşturulurken tahmini tutarı peşin tahsil eder.
Pazaryerlerinde hangisi zorunlu?
Çoğu pazaryeri alıcıdan ek tahsilat yapılmasını müşteri deneyimi ihlali sayar; bu kanallarda DDP pratikte zorunludur. Platformun güncel politikasını kontrol edin.
Muafiyet sınırının altındaki gönderide teslim şekli önemli mi?
Vergi doğmadığı için alıcıya yansıyan ek maliyet olmaz. Yine de işlem ücreti çıkabileceğinden taşıyıcınızın ücret tarifesini kontrol edin.
İlgili yazılar
- E-İhracatta Gümrük Evrakları: Eksiksiz Rehber
ETGB, ticari fatura, çeki listesi, GTİP kodu ve menşe belgeleri. Hangi gönderide hangi evrak gerekir, gümrükte takılmanın en yaygın beş sebebi nedir?
- Desi Nedir? Yurt Dışı Kargo Ücreti Nasıl Hesaplanır?
Hacimsel ağırlık formülü, ücretlendirilen ağırlık mantığı ve örnek hesaplamayla yurt dışı kargo maliyetinizi önceden görün. Sık yapılan paketleme hataları ve maliyeti düşürme yolları.
- Mikro İhracatta KDV İstisnası ve İadesi Nasıl İşler?
ETGB ile yapılan gönderilerde KDV istisnası, yüklenilen KDV'nin iadesi, mahsup ile nakden iade farkı ve iade hakkını kaybettiren en sık hatalar.
